Không thể phát triển thủy điện bằng mọi giá

Ảnh minh họa

Ảnh minh họa

(TNO) Trong thông điệp phát đi hôm nay 10.5, Mạng lưới sông ngòi Việt Nam (VRN) khuyến cáo, không nên phát triển thủy điện bằng mọi giá.
đập Sông Tranh 2, nơi xảy ra sự cố thấm nước trong nhiều ngày qua - Ảnh: Hoàng Sơn
Theo VRN, phát triển thủy điện hiện nay đang diễn ra ồ ạt ở trên tất cả các lưu vực sông của VN. Các sông suối của VN đã gánh trên hàng trăm công trình thủy điện lớn, nhọ.

Không phủ nhận đóng góp tích cực của thủy điện cho phát triển kinh tế - xã hội của đất nước nhưng là những công trình can thiệp lớn đến các dòng sông, các dự án thủy điện đã và đang có những tác động tiêu cực lớn đến môi trường - sinh thái của các lưu vực sông, đến sinh kế của người dân, an toàn cộng đồng, an ninh nước và an ninh lương thực.

Phát triển thủy điện, theo nhận định của VRN, dù được ghép thêm từ "bền vững" cũng vẫn là một bài toán đánh đổi giữa phát triển kinh tế và môi trường - xã hội. Không thể xem thủy điện là nguồn năng lượng sạch và rẻ để phát triển với bất cứ giá nào và bất cứ ở đâu.

Cũng theo VRN, cộng đồng và người dân phải di dọi do xây dựng thủy điện là những cộng đồng và những người dân phải chịu thiệt thòi nhất, chịu hy sinh nhiều nhất kể cả vật chất, tinh thần và văn hóa bản địa cho lợi ích của chung và của chính những nhà đầu tư.

Vì thế, VRN kiến nghị, kế hoạch phát triển thủy điện cần được các cấp ra quyết định xem xét lại một cách thận trọng, hạn chế sự phát triển thủy điện tràn lan, giảm thiểu những tác động tiêu cực cho môi trường, sinh thái của các dòng sông, văn hóa các cộng đồng ven sông, sinh kế của người dân thế hệ hôm nay và mai sau.

Việc phát triển thủy điện cần phải bền vững, vì lợi ích của tất cả, có sự tham gia thực sự của các bên liên quan, cộng đồng ảnh hưởng trong quá trình từ quy hoạch đến vận hành.

Khi thiết kế và thi công công trình thủy điện cần phải xét đến yếu tố biến đổi khí hậu, duy trì và phục hồi rừng đầu nguồn, không để sự cố/thảm họa xảy ra.

VRN cũng kiến nghị, khi xây dựng thủy điện nhất thiết phải có kịch bản liên quan đến các sự cố đập (vỡ đập) và các phương án phòng, tránh và giảm nhẹ thiệt hại cho cộng đồng liên quan trong phạm vi ảnh hưởng của đập. Thông tin về phát triển thủy điện, về an toàn đập và các vấn đề liên quan cần minh bạch, công khai đối với tất cả các bên liên quan.

Việc thực hiện di dân và tái định cư, theo VRN phải theo đúng chủ chương, chính sách của nhà nước và ý nguyện của cộng đồng và người dân bị di dọi. Tái định cư phải bảo đảm sinh kế lâu dài, giữ gìn bản sắc dân tộc và đọi sống văn hóa của người dân và cộng đồng. Lợi ích từ nguồn điện cần dành một phần để tiếp tục nâng cao cuộc sống của cộng đồng và người dân bị di dọi.

Quang Duẩn


BẠN đọŒC PHẢN Họ’I - COMMENT (1)
MINH TRI
CẦN ƯU TIÊN PHÁT TRIọ‚N Nđ‚NG LƯọ¢NG SẠCH MẶT TRọœI & PHONG Điọ†N HẠN CHẾ THủY Điọ†N.
Hiện nay nguồn năng lượng điện phục vụ cho nhu cầu sản xuất và sinh họat không đáp ứng đủ , mặc dù nhà nước đã triển khai nhiều dự án thủy điện ,nhiệt điện ,khí điện đạm vv.. đã đưa vào sử dụng nhưng vẫn không đáp ứng cho nhu cầu cho sự phát triển kinh tế của nước ta hiện nay. Nước ta nằm ở vùng nhiệt đới được thiên nhiên ưu đãi ,có bọ biển dài trên 2.400km và nhiều núi đồi , nên đễ dàng phát triển năng lượng mặt trọi, năng lượng gió(Phong điện) . đây là lọai năng lượng sạch mà đến nay nước ta chưa phát huy mạnh mẽ nguồn năng lượng tiềm năng này, gần đây có một số dự án phong điện được thực hiện thí điểm ở các tỉnh Bình Thuận, Bạc Liêu , bước đầu đã mang lại hiệu quả .Cần thiết nên triển khai ở các huyện đảo xa như các huyện đảo Lý Sơn Qủang Ngãi, huyện đảo Trưọnng Sa Khánh Hòa, huyện đảo Phú Quý Bình Thuận, huyện Côn đảo Bà Rịa Vũng Tàu vv… để các địa phương này chủ động về nguồn điện. Nhiều nước trên thế giới đã khai thác nguồn năng lượng sạch này, đã góp phần nhu cầu điện của quốc gia chiếm tọ· lệ từ 30 đến 50% , đây là con số không phải là nhọ. để có thể phát triển được nguồn năng lượng này trong tương lai , Nhà nước kêu gọi các nhà đầu tư trong và ngòai nước đầu tư vào lãnh vực này, để nước ta có thêm nguồn năng lượng điện đủ cho phục vụ cho sản xuất và tiêu dùng. Các Ngân hàng nước ta ưu tiên dành nguồn vốn cho các tổ chức ,hộ gia đình vay với mức lãi suất thấp, để đầu tư mua sắm thiết bị phục vụ cho dự án năng lượng mặt trọi và năng lượng gió. Nhà nước cần thiết hỗ trợ chênh lệch phần lãi vay của ngân hàng đối các hộ nghèo, hộ gia đình chính sách, các tổ chức nghiên cứu sản xuất các lọai thiết bị năng lượng sạch. Khuyến khích các hộ , các tổ chức sử dụng các lọai thiết bị năng lượng điện sạch này ,nếu sử dụng không hết ngành điện có thể mua lại sản lượng điện dư thừa này , thực tế nhiều nước trên thế giới, các hộ nông dân trang trại không sử dụng hết năng lượng điện từ quạt gió đã bán lại cho tổ chức thu mua điện.để thực hiện có hiệu quả thiết thực Bộ tài nguyên và môi trường , Bộ công thương cần làm tốt công tác tuyên truyền trong việc phát triển nguồn năng lượng sạch để người dân ý thức được trong việc bảo vệ môi trường , thực hiện được mục tiêu CHIẾN LƯọ¢C KINH TẾ XANH của Việt nam.
MINH TRÍ.

Nguồn tin: Thanhnien